Zjawisko
Z Wikipedii
Zjawisko, fenomen (gr. phainomenon obserwowany) – pojęcie filozoficzne oznaczające to, co dane jest w poznaniu zmysłowym, a więc obrazy, dźwięki, zapachy, smaki itd.
Spis treści |
[edytuj] Historia i filozofia nauki
Jednym z celów filozofii i nauki antycznej Grecji było, wg Duhema, "uratowanie zjawisk", czyli takie wytłumaczenie działań natury, które będzie w zgodzie z tezami kosmologicznymi powszechnie uznanymi. Było to szczególnie widoczne w astronomii, gdzie wprowadzano skomplikowane hipotezy (np. istnienie deferentów) aby, w zgodzie z obserwowanymi zjawiskami, zachować koherencję m.in. teorii geocentrycznej.
Według Galileusza zjawiska są jedynym przedmiotem nauki. W filozfii nauki pojęcie "zjawiska" bywa utożsamiane z pojęciem "zdarzenia".
W XX wieku, filozofowie brytyjscy (G. E. Moore, Bertrand Russell, A. J. Ayer) używali pojęcia sense data, "dane zmysłowe", które to pojęcie określać miało to co "widzimy naprawdę". Uważano, że naiwnością jest twierdzenie, że obserwujemy rzeczy jako takie; w rzeczywistości obserwujemy wyłącznie dane zmysłowe, i tylko je. Pojęcie to jest dziś odrzucone (m.in. dzięki krytyce zaproponowanej przez J. L. Austina w Sense and Sensibilia w 1962 roku). Zastąpiono je po części pojęciem qualii.
[edytuj] Filozofia fenomenu
Zjawiska często przeciwstawiane są nieobserwowalnej, ale dostępnej rozumowo rzeczywistości (Platon) bądź istocie rzeczy lub jako "rzecz dla nas" – niepoznawalnym rzeczom samym w sobie przez Immanuela Kanta.
W fenomenologii fenomen to to, co podmiotowi poznania jawi się bezpośrednio i naocznie - fenomenem może być nie tylko konkretny zespół spostrzeżeń zmysłowych, ale też konkretny dany zespół spostrzeżeń wewnętrznych.
[edytuj] Zobacz też
[edytuj] Bibliografia
- Pierre Duhem, Sauver les phénomènes, Paryż, J. Vrin, 2003 (1908).
- John Langshaw Austin, Sense and Sensibilia, 1962.
| Groźne zderzenie ciężarówek |
|
W wyniku zderzenia dwóch litewskich ciężarówek, do którego doszło w czwartek wieczorem koło Szypliszek w Podlaskiem, niedaleko przejścia granicznego z Litwą w Budzisku, trzy osoby zostały ranne i trafiły do szpitala.
|
| Dziewczyny biją się do ostatniej krwi |
|
W Orzeszu i Tczewie, gdzie tydzień temu nastoletnie dziewczyny umówiły się na regularną bitwę, w stadionowym slangu ustawkę, już trwają przygotowania do kolejnego starcia, donosi dziennik "Polska".
|
| Miasto bliżej Wisły |
|
Zwrócimy miasto frontem do Wisły - od dwóch lat powtarza prezydent Hanna Gronkiewicz-Waltz. Jednak porządki nad rzeką ratusz zaczął dopiero dwa miesiące temu - zauważa "Życie Warszawy".
|
| Clinton bliżej nominacji na sekretarza stanu |
|
Jest niemal pewne, że sekretarzem stanu w administracji prezydenta-elekta Baracka Obamy zostanie Hillary Clinton. Jej nominacja może zostać ogłoszona już w przyszłym tygodniu - powiadomiła agencja Associated Press, powołując się na anonimowego doradcę Obamy ds. transferu władzy.
|
| To może być zwrot w "aferze przeciekowej" |
|
Śledczy z apelacji: Kaczmarek nie musiał być źródłem przecieku w tzw. aferze gruntowej. Należy sprawdzić inne wersje - czytamy w "Rzeczpospolitej".
|