Praga
Z Wikipedii
Współrzędne: 50°05' N 14°25' E
.svg){kind=small}
Praga (czes.: Praha, wym. IPA: [ˈpraɦa], niem. Prag) - stolica i największe miasto Czech. Nazwa została wyprowadzona od słowa czeskiego "práh" które oznacza próg domu (związane jest to z legendą o Libuszy) ale także próg na rzece. Położona po obu stronach rzeki Wełtawy. Obszar 496 km²; 1 218 644 mieszkańców (2008), główny ośrodek gospodarczy kraju. Przemysł maszynowy, elektrotechniczny, włókienniczy i inne. Uczelnie: m.in. Uniwersytet Karola (data założenia 1348, najstarszy uniwersytet w Europie Środkowej, współpraca naukowa z Uniwersytetem Jagiellońskim w Krakowie).
Spis treści |
[edytuj] Historia
Pierwszymi mieszkańcami terenów nad Wełtawą, były osiedlające się tu od ok. 500 roku p.n.e., plemiona celtyckie. Zostały one stopniowo wyparte przez napływający pomiędzy IX a VI wiekiem p.n.e germański lud Markomanów. Pierwsze plemiona słowiańskie przybyły na te tereny ok. 500 roku. Walki o dominacje doprowadziły ok. 800 roku do władzy dynastię Przemyślidów, którzy założyli tu miasto. Wznieśli oni dwie warowne osady : Zamek Praski i Wyszehrad. Od 973 roku Praga była siedzibą pierwszego biskupstwa na tych terenach, podległego metropolii mogunckiej. Szczególny rozkwit miasto osiągnęło za rządów Karola IV. Założył on tu pierwszy w środkowej Europie uniwersytet – Carolinum. W roku 1344 praskie biskupstwo zostało podniesione w hierarchii kościelnej do rangi arcybiskupstwa. Od 1526 pozostawało pod rządami Habsburgów, jako jedna ze stolic ich monarchii. W 1419 roku miała tam miejsce słynna defenestracja katolików (wojny husyckie), zaś w 1618 roku podobne wydarzenie (wyrzucenie przez okno namiestników cesarza) stało się bezpośrednią przyczyną wojny trzydziestoletniej. W wyniku klęski czeskich protestantów pod Białą Górą w 1620 Praga jako stolica Królestwa Czeskiego traci swoje znaczenie i na długie lata pozostaje w cieniu Wiednia. W tym też okresie społeczność niemieckojęzyczna odgrywa w mieście (niem. Prag) rolę dominującą, zaczęło się to zmieniać dopiero w XIX wieku, podczas czeskiego odrodzenia narodowego.
W 1848 roku powstanie (w czasie Wiosny Ludów). Pod koniec XIX wieku wybudowano wiele reprezentacyjnych budynków; powolne odzyskiwanie znaczącej pozycji w monarchii Habsburgów. W tym czasie miasto było już dwujęzyczne, a Czesi i Niemcy funkcjonowali praktycznie równolegle (podwójne – czeskie i niemieckie – były uczelnie, teatry itp.).
W 1918 stolica nowo utworzonej Czechosłowacji. W latach 1939-45 okupowana przez Niemcy, wyzwolona w 1945. W 1968 roku główna arena praskiej wiosny. W roku 1993 po odłączeniu się Słowacji, miasto zostało stolicą Republiki Czeskiej. Obecne motto Pragi to Praga Caput Rei Publicae (wcześniej: Praga caput regni).
[edytuj] Zabytki i atrakcje turystyczne
W 1992 r. zabytkowe centrum Pragi zostało zapisane na liście światowego dziedzictwa UNESCO. Praga jest uważana za jedno z najbardziej atrakcyjnych miast Europy, z tego względu corocznie odwiedzają ją liczne rzesze turystów. W mieście znajduje się ponad 20 muzeów i prawie 100 galerii. Niektórymi z atrakcji turystycznych są:
- Hradczany z zamkiem oraz gotycką katedrą św. Wita, św. Wacława i św. Wojciecha (św. Adalberta);
- Złota Uliczka w Pradze;
- Malá Strana – pełna kościołów, pałaców i ogrodów oraz urokliwych uliczek;
- barokowy kościół św. Mikołaja z XVIII wieku na Malostranské náměstí;
- Loreta;
- Stare Miasto na prawym brzegu Wełtawy;
- Ratusz Staromiejski (XIV wiek) ze słynnym zegarem astronomicznym Orloj na Staroměstské náměstí;
- Týnský Chrám – Kościół Marii Panny przed Tynem, kiedyś centrum husytyzmu;* Ratusz Nowomiejski (XV wiek);
- różne miejsca powiązane z Franzem Kafką;
- Most Karola;
- ściana Johna Lennona;
- dzielnica żydowska Josefov;
- wzgórze Wyszehrad;
- Wzgórze Petřín;
- praski metronom;
- wieża telewizyjna z platformą widokową, w dzielnicy Žižkov;
- Galeria Narodowa Sztuki Europejskiej (kolekcje malarstwa europejskiego);
- Galeria Narodowa w Pradze;
- liczne zabytkowe piwiarnie np. U Fleků, U Kocoura czy U sv. Tomaše;
- "Tańczący dom" nad Wełtawą;
- Stadion Strahov;
- Synagogi Pragi;
- ogród zoologiczny;
- ogrody botaniczne.
- Brama Prochowa
[edytuj] Znane dzielnice
Zobacz więcej w osobnym artykule: Dzielnice Pragi.- Holešovice
- Hradčany
- Josefov
- Karlín
- Libeň
- Malá Strana
- Nové Město
- Smíchov
- Staré Město
- Vinohrady
- Vršovice
- Vyšehrad
- Zbraslav
- Žižkov
[edytuj] Kościoły
- Klementinum
- Kościół Krzyża Świętego w Pradze
- Loreta
- Kościół Marii Panny
- Kościół Marii Panny przed Tynem
- Kościół Matki Boskiej Nieustającej Pomocy
- Kościół Matki Bożej Śnieżnej
- Kościół Matki Boskiej Zwycięskiej
- Kościół Panny Marii Anielskiej
- Kościół Panny Marii Pod Łańcuchem
- Kościół św. Barbary
- Kościół św. Castulusa
- Kościół św. Cyryla i Metodego
- Kościół św. Ducha
- Kościół św. Franciszka
- Kościół św. Gawła
- Kościół św. Idziego w Pradze (sv. Jiljí. opata – dominikanów, Husova 8)
- Kościół św. Ignacego
- Kościół św. Jakuba
- Kościół św. Jana na Skałce
- Kościół św. Jerzego
- Kościół św. Józefa
- Kościół husycki
- Kościół Narodzenia
- Kościół św. Krzyża
- Kościół św. Trójcy
- Kościół Zbawiciela
- Kościół św. Rocha
- Kościół św. Mikołaja
- Kościół św. Małgorzaty
- Kościół św. Włodzimierza
[edytuj] Uczelnie wyższe
[edytuj] Sport w Pradze
- Żużel
- Drużyna Olymp Praga jest wielokrotnym mistrzem Czechosłowacji i Czech
- Od 1997 rokrocznie na Stadionie Marketa odbywa się Grand Prix Czech – jeden z turniejów wyłaniających mistrza świata.
- piłka nożna
[edytuj] Słynni urodzeni w Pradze
[edytuj] Zobacz też
- Cmentarz ewangelicki na Strasznicach
- Metro praskie
- Port lotniczy Praga
- Tramwaje w Pradze
- Stacje kolejowe: Praha-Bĕchovice, Praha-Hostivař, Praha-Komořany, Praha-Krč, Praha-Satalice, Praha-Zbraslav, Praha-Řeporyje.
[edytuj] Linki zewnętrzne
- Oficjalne strony praskie (ang.)
- Centrum Informacji o Pradze
- przewodnik po Pradze na Wikitravel (ang.)
- Przewodnik po Pradze – jej gospodach, kulinariach i zwyczajach
- Komunikacja miejska w Pradze (czes.)
- Rozkłady jazdy autobusów, pociągów i komunikacji miejskiej
- Praska Opera (ang.)
- Praga galeria zdjęć
.svg){kind=small}
Zabytkowe centrum miasta Český Krumlov • Zabytkowe centrum Pragi • Zabytkowe centrum miasta Telč • Sanktuarium pielgrzymkowe św. Jana Nepomucena (Zelená Hora) • Kutná Hora - Stare Miasto z kościołem św. Barbary i katedra Mariacka w dzielnicy Sedlec • Krajobraz kulturowy posiadłości książąt Lichtenstein w regionie Lednice-Valtice • Ogrody i renesansowo-barokowy zamek biskupów ołomunieckich w Kromieryżu • Wieś Holaszowice z zespołem późnobarokowej architektury • Litomyšl - renesansowo-barokowy zamek wraz z ogrodami • Kolumna św. Trójcy w Ołomuńcu • Willa Tugendhatów w Brnie według projektu Miesa van der Rohe • Dzielnica żydowska i bazylika św. Prokopa w Třebíč
Kraj hradecki • Kraj karlowarski • Kraj liberecki • Kraj morawsko-śląski • Kraj ołomuniecki • Kraj pardubicki • Kraj pilzneński • Kraj południowoczeski • Kraj południowomorawski • Kraj środkowoczeski • Kraj ustecki • Kraj Wysoczyzna • Kraj zliński
Praga
|
||||||||||||||||
|
||||||||
| Kraków: Obława na włamywaczy |
|
Policja zatrzymała jednego z mężczyzn który - wraz ze wspólnikami - po dokonaniu włamania, w trakcie ucieczki potrącił samochodem policjanta.
|
| Kraków: Obława na włamywaczy, jeden zatrzymany |
|
Policja zatrzymała jednego z mężczyzn który - wraz ze wspólnikami - po dokonaniu włamania, w trakcie ucieczki potrącił samochodem policjanta.
|
| PiS uda się odwołać marszałka Komorowskiego? |
|
Tolerowanie brutalizacji życia publicznego, nieprzestrzeganie praw opozycji i zwyczajów parlamentarnych, związki z b. WSI - to zarzuty PiS pod adresem Bronisława Komorowskiego (PO). Według szefa PiS Jarosława Kaczyńskiego, polityk PO nie nadaje się na marszałka Sejmu. Komorowskiego bronił Stefan Niesiołowski.
|
| Umoralniające kazanie zamiast mandatu |
|
Prawosławni duchowni w obwodzie penzeńskim (w środkowej części Powołża) uczestniczą w patrolach milicji drogowej, by wspomóc funkcjonariuszy w skłanianiu kierowców do przestrzegania przepisów drogowych - informuje dziennik "Nowyje Izwiestija".
|
| Jest zażalenie na decyzję prokuratury ws. Palikota |
|
Szef Kancelarii Prezydenta Piotr Kownacki powiedział, że zostało już złożone zażalenie na umorzenie przez prokuraturę śledztwa dotyczącego wypowiedzi posła PO Janusza Palikota, który powiedział, że uważa prezydenta Lecha Kaczyńskiego "za chama".
|